Articles

 

 

         Articles

Accordeonfestival

Part #15 (By Rudy Meulen)

Het 13de internationale accordeonfestival Hoogezand-Sappemeer is weer voorbij. Het Trio Wouter De Polkaman heeft hier in theater Het Kielzog voor een volle zaal een Cleveland Style Polka Show verzorgd. Hier zijn mijn ervaringen bij dit festival!

 

Vorig jaar september, op het accordeonfestival in Nieuwolda maakten wij, Wouter en Matthijs Vinckers en ik de afspraak met een enthousiaste Adri Kruijer: we zouden komen spelen op zijn 13de Internationale Accordeonfestival Hoogezand-Sappemeer op 8 oktober 2006. Ik zegde dus ook toe dat ik mee zou doen. Een festivalletje meer of minder, in één of ander wijkgebouwtje, maakte me niet zoveel uit. En Adri zei dan wel dat het er allemaal zo professioneel aan toe zou gaan enzo, maarja... dat zeggen ze immers allemaal! En het zou nog een jaar duren, dus wie dan leeft die dan zorgt nietwaar? Een jaar duurt immers heel, heel lang...!

 

Het werd echter al heel snel voorjaar 2006 en Adri vroeg om wat foto's van mij. Deze zouden gebruikt worden voor folders, brochures, flyers, posters, persberichten en de website van het festival. Nou ik stuurde wat kiekjes: één waarop ik in een piratenstudio samen met Wouter, temidden van ons publiek op een barkruk zat, lachend met een paarse neus en een pint hoog geheven boven het accordeon. Een zeer representatief plaatje!

 

Maar dat vond Adri niet echt helemaal de bedoeling, dus stuurde ik een andere, waarop ik in vale spijkerbroek en T-shirt met een koptelefoon op de oren te zien was in mijn "studio", tijdens de opname van onze hit uit 2004: "Marica Moya Polka". Zo'n mooie aktiefoto zou er wel in gaan dacht ik.

 

Nou mooi niet...! Adri stuurde wat foto's van accordeonisten om te tonen hoe het eigenlijk wél moest. Nou, dat waren me een mooie platen zeg! Ik vroeg Wouter of we wel goed hadden afgesproken: we gingen toch zeker niet meedoen aan de World Press Photo?

 

Afijn, ik haalde op een dag mijn beste pak uit de mottenballen, nam mijn camera en accordeon mee naar kantoor en vroeg een collega wat plaatjes te schieten. Kijk en die vielen in de smaak bij Adri. Maar toch besloot hij ons zelf maar te fotograferen; dan had hij het "Trio Wouter de Polkaman", zoals hij ons doopte, meteen mooi bij elkaar.

 

Tijdens die fotosessie, die op een dag in april plaatsvond toen Wouter, Matthijs en ik weer ergens optraden, overhandigde Adri mij een DVD. "Moest je thuis maar eens bekijken." Te zien was een vorige aflevering van zijn Internationale Accordeonfestival Hoogezand-Sappemeer. "Zou ik wel eens doen", zei ik.

 

Thuisgekomen was ik toch wel nieuwsgierig en schoof de DVD in de computer. En dát had ik nou beter niet kunnen doen...

 

Vanaf dat moment bestond het leven alleen nog uit de tijd vóór 8 oktober en de tijd ná 8 oktober. Niks wijkgebouwtje, festivalletje, maar een echt theater met pluchen stoelen in oplopende rijen, bomvol mensen. Een professionele presentatie in uitstekende opnamen. Deze DVD-opname zou zo op televisie kunnen worden uitgezonden!

 

Om nog maar te zwijgen van de briljante en virtuoze accordeonisten die daar hun optredens verzorgden! Allemaal grote klasse, waarbij vergeleken ik mezelf een klein amateurtje vind... Maar daar staat wél tegenover dat het genre dat Wouter, Matthijs en ik samen ten gehore brengen heel anders is dan wat men doorgaans op accordeon hoort vertolken. Een genre dat de vrolijke kant van ieders ziel oproept en naar boven brengt. Een genre, dat altijd een feestelijke sfeer schept!

 

En zo kwam het steeds dichterbij, deze 8 oktober. We zouden twee sets van elk 25 minuten moeten vullen. Volgens mij hadden we niet eens zoveel repertoire, wat ook een bron van spanning voor me was. En we zouden met een drummer (Klaas Kruijer) en bassist (Joris Bijleveld) moeten werken die wij niet kenden, die óns niet kenden en die geen idee hadden van ons repertoire. "Komt wel goed,", suste Adri... Jaja...

 

Van echt serieuze voorbereiding kwam het niet. We spelen altijd maar wat voor de vuist weg en voor de gezelligheid. Geen uitgewerkte arrangementen, geen vellen muziekpapier, geen repetities, weinig overleg. Wij laten het een beetje komen zoals het komt, al "jammend" vertouwend op het geluk van het moment...

 

Aangezien de arrangementen in het hoofd van Wouter de basis voor ons zijn, stelde ik voor dat hij die nummers zou inspelen, zodat ik me thuis beter zou kunnen voorbereiden. Dit gebeurde. Het was ook het idee om dat aan de bassist en de drummer te sturen, zodat zij zich ook enigermate konden voorbereiden. Het bleek dat zij dat niet nodig hadden gevonden, maar ik kon in ieder geval aan het werk om te proberen er iets van te bakken. Het stelde me gerust dat er genoeg materiaal was voor 2 x 25 minuten en vanaf dat moment zag ik het wat lichter in.

 

En zo brak Het Weekend aan.

 

's Zaterdags 7 oktober oefenden Wouter, Matthijs en ik nog wat, vooral op "Cindy's Waltz", de mooie wals van Johnny Pecon, die we in theater Het Kielzog in première zouden brengen. Een eenvoudige, maar moeilijk te "bekken" tekst: een loflied op een hond.

 

Op die zaterdagavond bezochten we vrienden van Wouter, bij wie we de hele avond aan de keukentafel zaten met onze accordeons en gratis het hele "Kielzog-repertoire" ten gehore brachten en nog veel meer, tot groot genoegen van de aanwezigen: échte accordeon- en polkaliefhebbers! Natuurlijk werd het weer laat, zij het ietsje minder laat dan gewoonlijk, en, zoals altijd in het Groningse land, stroomde het bier weer rijkelijk.

 

Onder de aanwezigen daar was ook "De Oekraïner" welbekend uit een eerder verhaal van mijn hand: de reuzachtige ouwe muzikant met zijn witte haar, paardestaart en pijp. Hij heeft een stem, waarmee hij moeite- en microfoonloos een theaterzaal kan vullen. Hij was in topvorm, zong het hoogste lied, waaronder de smartlap "Blinde Ogen", zeer overtuigend uit zijn mond, en begeleidde zichzelf verdienstelijk op accordeon!

 

Zondag 8 oktober, de lang gevreesde datum, brak aan vol zonneschijn. We moesten ons al voor dag en dauw (om elf uur al, terwijl de haan nog kraait...) vervoegen in Het Kielzog bij Adri. Na het traditionele ontbijt bij Wouter: gebakken eieren met spek, gingen wij op weg. We haalden Matthijs op en belandden bij het theater, ons zo vreemd dat we moesten zoeken naar de ingang.

 

Binnen was het een drukte van belang. Mensen waren aan het werk met de voorbereidingen en Adri kwam ons enthousiast welkom heten. We maakten kennis met Piet Schmidt uit Amsterdam en met Mariëlle Roy uit Lyon. (Gelukkig sprak ze goed Engels).

 

Het theater was groot, indrukwekkend. Voor mij een schemerig doolhof met schemerige gangen en een doodgriezelig trapje-zonder-leuning naar een groot podium. Daar moesten we onze posities innemen voor de sound- en lichtchecks. Er werd gesleept met microfoons en kabels en uiteindelijk stond ik ingeklemd tussen drie microfoons. Dat voelde benauwd, beklemd, geketend. Ik wil vrij bewegen, lijfelijk reageren op de muziek. Vóór mij strekten zich oplopende rijen pluchen stoelen uit, waarop 's middags honderden mensen zouden plaatsnemen die naar ons zouden luisteren... "Zo'n theater,"dacht ik: " Da's niet mijn ding hoor!". (Ik voel me toch al niet zo'n bühne-performer).

 

Koffie, shagjes op een liftplateau buiten. Wachten.

 

Gert Wantenaar kwam. Een beschaafde, rustige, vriendelijke man. Ik had hem wel eens op televisie gezien bij het Malando orkest. Wat was hij kalm, relaxed! En dat terwijl mijn maag voortdurend probeerde mijn adamsappel omhoog te duwen...

 

Ook de kennismaking met Piet Schmidt is mij uitstekend bevallen! Alleen al zijn mooie, smeuïge Amsterdams accent! En zijn droge humor. Daar zit hij vol mee. Humor en zelfspot en hij maakt originele grappen. Mariëlle Roy heb ik weinig gesproken. Zij bevond zich in één van de twee grote kleedkamers, uitgerekend de enige waarin gerookt mocht worden. Natuurlijk gunden we haar die privacy. Zij maakte van de gelegenheid gebruik om met ascetische toewijding loopjes en toonladders te oefenen. Er moet namelijk hard gewerkt worden om de trefzekerheid te bereiken die ik van deze professionele accordeonisten zo bewonder! Het beeld van de jonge Mariëlle, ijverig studerend in elk vrij moment heeft me zo geïnspireerd, dat ik sindsdien ook weer meer toonladders en loopjes studeer...

 

Werkbespreking van alle deelnemers met Adri. Hoe het één en ander in z'n werk zou gaan tijdens en rond alle optredens, hoe de planning, het tijdschema zou zijn, enzovoorts, enzovoorts.

 

Adri vroeg of Gert Wantenaar zijn optreden wilde beginnen met "Lang zal ze leven" ter gelegenheid van de verjaardag die dag van de vrouw van onze collega Piet Schmidt. (Ik huiverde al bij de gedachte in die zaal "Lang zal ze leven" te moeten spelen, zo zenuwachtig was ik...)

 

Een journalist kwam voor een interview. Er werden drie stoelen rond hem geschoven, waarop we plaats namen. Vragen over onze muziek, de herkomst ervan. Wouter deed het woord. Dat ging zo goed dat ik maar weer wat ging ijsberen.

 

Bij een pilsje dat niet smaakte begon ik zo langzamerhand de minuten af te tellen tot het moment dat wij moesten optreden.

 

Het podium baadde in het licht van felle en hete spotlights. Totaal verblindend, maar ik werd goed naar mijn plaats, een kruisje tussen mijn drie microfoons, begeleid. Het publiek zie je niet: je kijkt in een groot zwart gat. Ik dacht eraan vooral te lachen en een enthousiaste houding aan te nemen. Polka moet zo gebracht worden! Dat is volgens de "Wet van Yankovic" die luidt: "Het gaat voor 25 procent om de muziek en voor 75 procent om de manier waarop je het brengt."

 

We begonnen met "Just Because", een nummer waarin ik toch de weg wel weet, maar het voelde alsof ik een étude van Scarlatti moest spelen.

 

Het ene nummer na het andere trok in een roes voorbij. Naast mij was ik me af en toe bewust van Wouter en schuin achter mij van de ritmesectie. Matthijs, aan de andere kant van Wouter, was uit mijn bewustzijn verdwenen. Af en toe luisterde ik naar de bas. Soms viel me op dat een nummer razendsnel gespeeld werd. Ik hield me rustig met improviseren; ik was allang blij dat ik mijn vingers überhaupt nog kon bewegen. Ik speelde de melodie mee, een tertsje hoger hier, een sextje lager daar en legde er af en toe een toonladdertje tegenaan, met name op de overgang naar een ander thema, maar ik nam zo weinig mogelijk risico's. Het ontging me ook niet dat het publiek meer en meer van zich liet horen na enkele nummers! Het werd feest in de zaal! Ik voelde dat we ze wel hadden! Toch nog vrij onverwachts kwam John Brink, de presentator van de show, op het podium en kondigde ons af. Het was veel sneller voorbij gegaan dan ik had gedacht!

 

Wel een gevoel van opluchting: de helft van de spanning was verdwenen. Er waren geen grote "ongelukken" gebeurd. Tot mijn verbazing attendeerde Wouter me er wel op dat ik in zingen was uitgebarsten waar het thema nog een keer instrumentaal had moeten worden gespeeld.... (Dat was de verwarring doordat ik wekenlang alle nummers had ingestudeerd aan de hand van fragmenten die waren ingespeeld, realiseerde ik me later). De tweede set verliep veel ontspannener. Ik was me meer van mijn omgeving bewust. De nummers volgden elkaar in razend tempo op. Ik probeerde tussen twee nummers in het zweet van mijn voorhoofd te vegen met een zakdoekje, dat ik uit een pakje moest zien te frommelen (ook geen gezicht op zo'n podium) maar had daar nauwelijks de tijd voor, want "Cindy's Waltz" werd alweer ingezet. In dat nummer heb ik een vrij hoge zangpartij en ik voelde me buiten adem... Ik kon met de grootste moeite mijn adem reguleren. Afwachten hoe de opname zal klinken en of mijn ademnood te horen was.

 

De bassist en de drummer deden hun klus heel uitstekend. Bij "Cindy's Waltz" kon je echter wel horen dat de bassist niet voorbereid was. Het publiek was nog enthousiaster dan bij de eerste set! Het liep goed! Ook bij deze sessie verscheen John eerder dan ik had verwacht. Ook dit deel van de show was snel voorbijgegaan. Het was pauze. Weer naar de kleedkamer. Daar was het rookverbod allang met voeten getreden en er hing een aangename en gezellige blauwe mist. Het was een drukte van belang: allerlei mensen die ik niet herkende of van wie ik geen idee had waar ze vandaan kwamen en wat ze kwamen doen. Piet Schmidt, de gezellige Amsterdammer pakte zijn accordeon en sloeg een toets aan, wat een geweldig geluid produceerde: een enorme tweetonige sirene, die je door merg en been sneed en die niet ophield, ook niet toen Piet zijn hand allang weer van het klavier had geheven.

 

Brandalarm. De kleedkamer liep langzaam leeg. De aanwezigen begaven zich zonder een spoor van paniek naar beneden, naar de foyer. Een brandweerman rende naar boven: "Opzij! Brandalarm!!". Niemand scheen zich ook maar in het minst bedreigd te voelen. In de foyer keuvelden de mensen rustig verder, trachtend zich verstaanbaar te maken boven het geloei van de sirene uit. Niemand overwoog ook maar een moment om een nooduitgang te zoeken. adat dit incident achter de rug was (gelukkig gebeurde het in de pauze), volgde het laatste deel van het programma. Voor Wouter, Matthijs en mij was het voorbij en wij hoefden alleen nog maar te wachten tot de finale, waarin alle artiesten één voor één op het podium mochten komen, om na wat prettige woorden van Adri een geweldig applaus van het publiek en een boeket in ontvangst te mogen nemen.

 

Toen het de beurt aan Wouter was om naast Adri te komen staan, was er een verrassing.

 

Wouters vriendin Diana verwacht een kindje. Adri vertelde dit het publiek en verzocht Diana ook op het podium te komen. Diana verscheen: stralend en charmant in haar gelukkige "positie".

 

Ze kregen een cadeau voor de op handen zijnde blijde gebeurtenis: een mooie gekleurde doos met het verzoek die meteen maar uit te pakken. (Ondertussen probeerde ik hetgeen Adri allemaal zei te vertalen voor Mariëlle Roy, die in het rijtje gehuldigden naast mij stond).

 

Uit de doos kwam (en toen was het de beurt aan Mariëlle om mij bij te praten) een speelgoedaccordeonnetje!

 

Kijk, hoe reuze attent van Adri om dit te doen! Dit tekent hem ten voeten uit! Hij had een geweldige show neergezet daar in Het Kielzog. Er valt niets aan te merken op de organisatie, de voorbereidingen, de zorg voor de deelnemende artiesten, het maken van een goede sfeer voor iedereen. Ik ben vol lof over hem! Er stond een maaltijd op het programma, maar ik verkoos om toch maar weer de lange reis naar Utrecht te aanvaarden. Het zou anders zo laat worden en na zoiets kan ik toch al niet meteen na thuiskomst naar bed... Diana was zo lief om me helemaal naar station Groningen te rijden.

 

De volgende dagen stonden er lovende kritieken in de regionale en plaatselijke kranten. Eén artikel noemde ons, het Trio Wouter de Polkaman, zelfs het "hoogtepunt" van het programma! Een ander artikel vertelde uitgebreid over onze muziek. Beide stukken stelden dat "Het dak eraf was gegaan"

 

Voor mij was het allemaal in een roes geweest. Ik kon me er geen voorstelling van maken hoe het nu allemaal had geklonken voor het publiek. Met al die complimenten van alle kanten moest het goed zijn geweest, maar ik herinnerde me toch vooral wat er zoal mis was gegaan. En dat ik zovaak te vroeg was ingevallen met de zang... Ik wist er allemaal niets van!

 

Welnu, toch nog eerder dan verwacht zat de DVD van de show bij de post op vrijdagavond 27 oktober! Ik trof hem aan toen ik thuiskwam van mijn werk.

 

Ik heb nog nooit zo snel een schijf uitgepakt en in de computer geslingerd! Met kromme tenen startte ik speler! Ik heb er tot diep in de nacht voor gezeten!

 

En ik snap nu het enthousiasme van het publiek! Het was een laaiend goeie show!! En 100 procent échte Cleveland Style, daarover is geen discussie mogelijk!

 

De geluidskwaliteit van de DVD is wat magertjes. De lichtkwaliteit eveneens, in het begin zelfs slecht. Een enkel camerashot van het publiek was wel leuk geweest. Echter het verbetert wel na verloop van tijd, zeker het camerawerk, dat gelukkig wel rustig was. Door gewenning lijkt het geluid later ook beter te worden. En laten we wel wezen: het is een live performance, laten we dat niet vergeten en dat hééft ook wel wat!

 

Laten we allereerst even stilstaan bij het banjo-werk van Matthijs. God wat was die vent in vorm! Hij speelde de sterren van de hemel en deed de mooiste dingen. Zonder hem was het Cleveland-gehalte meteen met 50 procent verminderd geweest! Dat wil ik toch wel even zwaar benadrukt hebben!

 

Ook Wouter was in zijn goede vorm, zonder meer! Ook de button box sessies, waarover hij zelf, meen ik, niet zo tevreden was, vond ik goed! Ook Teresinka, in de tweede set, klonk echt mieters goed!

 

Mijn eigen rol viel me ook best mee! Ik heb toch wat meer kunststukjes uitgehaald dan ik me kon herinneren.

 

Gaandeweg de tweede set werd de kwaliteit alsmaar beter. Jammer van het incident in "Roseann Polka", waarin ik te vroeg begon te zingen. Gebeurde vaker, maar het is zeer de vraag of allerlei onvolkomenheden vanuit het perspectief van het publiek wel zo zijn opgevallen. Als ik er als "publiek" nu naar kijk, dan merk ik er niet zoveel van, terwijl ik weet waarop ik moet letten. Je krijgt gewoon een totaalbeeld van een ontzettend enthousiaste en muzikaal goede show, zonder meer!

 

En inderdaad, de hele show door, maar vooral in het gedeelte vanaf "Broken Heart Polka" ging het dak er wel af ja. Dat was niet overdreven van de kranten!

 

Zondag 8 oktober zal ik mij herinner als een grootse ervaring. Weliswaar bepaald niet zonder stress, maar ik ben er zeker van dat dit de volgende keer stukken beter zal gaan. De vuurdoop hebben we gehad en ik heb er geen spijt van! Vandaar ook dat ik mijn medewerking voor 2008 al weer heb toegezegd.

 

Het was een historisch moment dat er, dankzij Adri Kruijer, voor het eerst podium is gegeven aan de Cleveland Style, in een volwaardige theatershow, in een programma met internationale topaccordeonisten. Adri's overtuiging is geen moment aan het wankelen geweest en ik weet ook dat hij er geen spijt van heeft!

 

Adri, bedankt voor de geweldige impuls die je aan onze soort muziek hebt gegeven!

 

Verder bedank ik Wouter en Matthijs voor hun muzikale vriendschap en, met Diana, voor hun gastvrijheid en de prettige weekends die zij me altijd bieden daar in het Noorden!

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

Click on NEXT for another article